AFNL roept Eerste Kamer op de Wkb snel aan te nemen

De Aannemersfederatie Nederland roept de Eerste Kamer in een brief op om snel te besluiten over de Wkb zodat deze zo spoedig mogelijk in kan gaan. In de brief geeft AFNL aan nog vragen te hebben naar aanleiding van de AMvB Kwaliteitsborging en geven ze hun visie hoe de verschillende voorschriften gelezen zouden moeten worden. Daarbij zou AFNL graag zie dat Gevolgklasse 1 breder wordt, door ook een deel van wat nu vergunning dan wel Bouwbesluittoetsvrij wordt hieronder te laten vallen. Ook wil AFNL verbouw van bouwwerken gevolgklasse 2/3 meenemen onder Gevolgklasse 1. Verder vraagt AFNL nadere uitleg over onder meer de onafhankelijkheid, de informatieplicht van de kwaliteitsborger en de waarschuwingsplicht van de aannemer.

De brief van AFNL is via deze link te lezen. De Eerste Kamer zal de AMvB Kwaliteitsborging bespreken tijdens het debat met minister Plasterk over de Wkb op 4 juli 2017.

Met betrekking tot verbouw van bouwwerken gevolgklasse 2/3 geldt dat deze niet onder gevolgklasse 1 vallen aangezien deze nu al grotendeels vergunningvrij zijn. Indien de constructie en de indeling in brandcompartimenten niet wijzigt is op grond van artikel 3, onderdeel 8 van bijlage II van het Besluit omgevingsrecht geen omgevingsvergunning voor het bouwen nodig.

Antwoorden Kamervragen Concept-Besluit #Kwaliteitsborging

Op 13 juni 2017 heeft minister Plasterk de vragen van de Tweede Kamer naar aanleiding van het concept-besluit kwaliteitsborging beantwoord. De antwoorden zijn via deze link te lezen.

Het concept-besluit is in het kader van de voorhangprocedure aan de Eerste en Tweede Kamer toegestuurd. De Eerste Kamer heeft aangegeven het Concept-Besluit te zullen betrekken in de plenaire behandeling van de wet. De Tweede Kamer zal het besluit dit najaar – na verwerken van eventueel commentaar van de Raad van State – behandelen.

De WKB-eisen in het BW: wat moet en wat mag…

De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen wijzigt het Burgerlijk Wetboek (BW, Titel 7.12) op een aantal punten. Niet al deze wijzigingen zijn ‘dwingendrechtelijk van aard’, of wel, van een deel van de BW-wijzigingen kan en mag contractueel worden afgeweken. Hieronder is een overzicht opgenomen van de wijzigingen, waarbij is aangegeven of sprake is van regelend recht of van dwingend recht. Met dank aan Evelien Bruggeman van het IBR voor het meelezen.

Aansprakelijkheid na oplevering – art. 7:758 lid 4
De meeste besproken wijziging betreft het schrappen van het ‘ontslag’ van aansprakelijk voor de aannemer na oplevering. Met de toevoeging van het nieuwe vierde lid aan dit artikel is de aannemer “aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering van het werk niet zijn ontdekt, tenzij deze gebreken niet aan de aannemer zijn toe te rekenen”.

In het artikel is nadrukkelijk geregeld dat in het geval van een consument (een natuurlijk persoon is die niet handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf) als opdrachtgever er niet van dit artikel mag worden afgeweken. In alle overige gevallen is het wel toegestaan om contractueel van de aansprakelijkheidsverdeling ten nadele van de opdrachtgever af te wijken indien dit nadrukkelijk in de overeenkomst is opgenomen. Dat laatste wil zeggen dat de opdrachtgever dus instemt met de aangepaste aansprakelijkheidsverdeling.

Aanvulling van de waarschuwingsplicht – art. 7:754 lid 2
Het eerste lid van artikel 7:754 regelt (kortweg) dat de aannemer verplicht is fouten in de opdracht te melden aan de opdrachtgever. Het nieuwe tweede lid regelt dat in geval van aanneming van bouwwerken deze melding schriftelijk en ondubbelzinnig dient te gebeuren en dat daarbij moet worden aangegeven wat de gevolgen zijn. Het idee van dit voorschrift – dat op laatste moment als amendement aan de wet is toegevoegd – is dat de aannemer meldt hoe hij met de geconstateerde fout omgaat. De opdrachtgever weet daardoor of de aannemer het plan helemaal niet uitvoert of slechts na vrijwaring van eventuele aansprakelijkheid als het gaat om de betreffende fout. Het idee van de indiener van het amendement is dat op deze manier vooraf duidelijkheid wordt verkregen over de eventuele aansprakelijkheid achteraf voor fouten.

De waarschuwingsplicht van lid 2, dus de plicht om schriftelijk en ondubbelzinnig te waarschuwen, is dwingendrechtelijk in geval van een consument als opdrachtgever. In andere gevallen mag contractueel van het voorschrift van lid 2 worden afgeweken. De voorschriften van lid 1 zijn niet van dwingend recht, hiervan mag dus door alle partijen van worden afgeweken. Partijen kunnen dus overeenkomen dat op de aannemer geen waarschuwingsplicht rust of een waarschuwingsplicht met een andere maatstaf. De vraag is wat het voordeel zou zijn om af te wijken van de voorschriften van lid 2, mede gezien het feit dat in geval van beroep op de waarschuwingsplicht het aan de aannemer is om aan te tonen dat hij heeft gewaarschuwd: ook zonder het nieuwe tweede lid zal een waarschuwing dus schriftelijk plaatsvinden.

Informatieplicht t.a.v. zekerheid/ verzekering van de aannemer – art. 765a BW
Doel van die nieuwe voorschrift is dat de aannemer bij het aangaan van de overeenkomst zijn opdrachtgever informeert over de zekerheid hij biedt tegen bijvoorbeeld faillissement en gebreken na oplevering. Er is overigens geen sprake van een verplichte verzekering, de informatie kan ook inhouden ‘ik ben niet verzekerd’.

Het betreffende voorschrift is opgenomen in afdeling 2 van titel 7.12 en dus onderdeel van de specifieke bescherming die het BW biedt aan consumenten. De bepaling is dwingendrechtelijk voor consumenten en voor overige opdrachtgevers kan contractueel worden afgeweken.

Waarschuwingsplicht verlengd inhouden van het depot bij de notaris (de 5%-regel) – art. 7:768 BW
Art.  7:768 regelt het depot (de laatste 5%) die een consument in depot kan storten bij een notaris bij bouw van een huis of appartement. Een nieuw in te voegen tweede lid regelt dat een notaris deze laatste 5% pas mag uitbetalen aan de aannemer als de aannemer informatie overlegt waaruit blijkt dat hij de consument heeft gewezen op zijn recht uitbetaling verlengd op te schorten (o.g.v. art. 6:262 BW) en de klant/consument niet heeft aangegeven hiervan gebruik te willen maken.

Het voorschrift is dingend rechtelijk van aard en niet van toepassing op andere opdrachtgevers dan consumenten.

Oplever- of consumentendossier – art. 7:757a BW
De tweede bij amendement toegevoegde plicht voor de aannemer is het leveren van een dossier bij oplevering. Het artikel schrijft voor dat bij een kennisgeving van een aannemer aan zijn opdrachtgever dat het werk klaar is en kan worden opgeleverd, informatie moet worden aangeleverd waaruit dat blijkt. De te leveren informatie moet volledig inzicht geven in de nakoming van de overeenkomst. In ieder geval moet het dossier tekeningen en berekeningen van het bouwwerk en de bijbehorende installaties bevatten en een beschrijving van de toegepaste materialen, installaties, en de gebruiksfuncties van het bouwwerk. Ook moet informatie worden geleverd die nodig is voor gebruik en onderhoud van het bouwwerk.

Wat exact in het dossier moet worden opgenomen is niet bij wet geregeld. Het ligt voor de hand dit in de aannemingsovereenkomst te regelen. Het opleverdossier is regelend recht, wat wil zeggen dat partijen ook overeen kunnen komen om af te zien van levering van een dossier bij oplevering, of een andere inhoud van het dossier kunnen overeenkomen. Vanuit het oogpunt van de opdrachtgever is dit echter niet verstandig geen dossier te vragen, aangezien een deel van de informatie – op grond van de Woningwet – bij gereedmelding aan het bevoegd moet worden verstrekt!

Conclusie
De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen leidt er toe dat veel standaard bouwcontracten opnieuw tegen het licht moeten worden gebouwen. Met name als het gaat om het opleverdossier op grond van 7:57a BW is het aan te raden dat aannemers en consumenten gezamenlijk komen tot een goede invulling van de wettelijke plicht.

24 mei 2017 – Hajé van Egmond

Onafhankelijk, onafhankelijker, onafhankelijkst…

In de discussie rondom de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen is de positie van de kwaliteitsborger al vanaf het begin een discussie. Was het oorspronkelijk nog de bedoeling om een kwaliteitsborger zijn werk te laten doen vanuit een ‘onafhankelijke positie’, bijvoorbeeld binnen een bouwbedrijf, de uiteindelijke wetstekst maakt duidelijk dat dat niet mogelijk is.

Geen slager dus die zijn eigen vlees keurt. Maar hoe verhoudt de positie van de kwaliteitsborgers zich dan wel tot de rol en positie van de overige betrokken partijen? Daarover geeft het concept-Besluit Kwaliteitsborging meer duidelijkheid. In een artikel op Omgeving in de Praktijk wordt hierop dieper ingegaan.

Antwoorden vragen Eerste Kamer #Wkb

Op 16 mei heeft minister Plasterk de antwoorden op de vragen van Eerste Kamer naar aanleiding van de Wet kwaliteitsborging aan de Eerste Kamer toegezonden. In de antwoorden wordt onder meer ingegaan op de vragen inzake de relatie met de (invoering van de) Omgevingswet, wordt een nadere uitleg van het stelsel gegeven en gaat de minister in op vragen over de uitleg van de door de Tweede Kamer ingediende amendementen.

De antwoorden zijn via de website van de Eerste Kamer te lezen. Het is de verwachting dat de Eerste Kamer na bespreking van de reactie van Plasterk in de commissie een datum zal prikken voor plenaire behandeling van het wetsvoorstel.

Eerste Kamer: “wacht met doorzenden Besluit #Wkb”

De Commissie voor Binnenlandse Zaken en de Hoge Colleges van Staat / Algemene Zaken en Huis van de Koning (BiZa/AZ) van de Eerste Kamer vraagt Minister Plasterk per brief om met de doorzending van het Conceptbesluit Kwaliteitsborging aan de Raad van State te wachten tot het wetsvoorstel Kwaliteitsborging is behandeld. Dit is de uitkomst van de Commissievergadering van 9 mei 2017.

De Eerste Kamer heeft – tegelijk met de Tweede Kamer – het Besluit Kwaliteitsborging ontvangen in het kader van een zogenoemde voorhangprocedure. Op grond van artikel 2, zesde lid, van de Woningwet, wordt een wijziging van het Bouwbesluit – want dat is het Besluit Kwaliteitsborging – vier weken voor doorzending voor advies aan de Raad van State (formeel: voordracht aan de Koning) aan de beide Kamers voorgelegd. Dit biedt hen de mogelijkheid om schriftelijke vragen aan de minister te stellen. De Eerste Kamer vraagt dus nu om het Besluit niet aan het einde van de voorhangtermijn – 29 mei 2017 – door te sturen, maar daar mee te wachten tot het wetsvoorstel is behandeld. Dit is een gebruikelijk verzoek bij de voorhang van ontwerpbesluiten die gebaseerd zijn op wetsvoorstellen die nog niet zijn aangenomen.

Het is de verwachting dat zowel de Eerste als de Tweede Kamer nog schriftelijke vragen over het Besluit zullen stellen. De Eerste Kamer heeft eerder aangegeven het Besluit te willen betrekken in haar oordeel over de wet. Na eventuele aanpassing op grond van vragen van de beide Kamers en verwerking van het advies van de Raad van State zal het Besluit Kwaliteitsborging ter besluitvorming aan de Tweede Kamer worden voorgelegd.

 

Concept-AMvB #Kwaliteitsborging openbaar

Op 1 mei heeft Minister Plasterk (BZK) de Tweede Kamer het ontwerpbesluit houdende wijziging van het Bouwbesluit 2012, het Besluit omgevingsrecht en het Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet in verband met de invoering van een nieuw stelsel van kwaliteitsborging voor het bouwen (Besluit kwaliteitsborging voor het bouwen) toegezonden. De AMvB Kwaliteitsborging wordt – zoals dat heet – voorgehangen voordat het aan de Raad van State voor advies wordt voorgelegd. Naar aanleiding van de voorhang kan het parlement eventueel vragen stellen aan de minister over het voorstel. De Eerste Kamer zal de concept-AMVB betrekken bij de behandeling van het wetsvoorstel kwaliteitsborging. De Tweede Kamer zal nog niet beslissen over de AMvB. Dat zal pas plaatsvinden als de concept-AMvB ter goedkeuring wordt voorgelegd, nadat eventueel het advies van de Raad van State is verwerkt.

De AMvB geeft nadere invulling aan de Wkb en regelt bijvoorbeeld welke bouwwerken onder gevolgklasse 1 vallen. Andere onderwerpen zijn het dossier bevoegd gezag, eisen aan instrumenten, het openbaar register en de kostenverdeling van het toezicht op het stelsel. De AMvB is via de website van de Rijksoverheid te downloaden. Als laatste stap van de Wkb zal – naar alle waarschijnlijkheid rond de zomer – de Regeling kwaliteitsborging worden gepubliceerd. De regeling bevat onder meer de opleidingseisen waaraan kwaliteitsborgers moeten voldoen en de indieningsvereisten van de – resterende – vergunningaanvraag.

Beantwoording Kamervragen De Vries

in maart heeft korte tijd een intern memo van BZK met daarin een – niet afgestemde – uitleg van de amendementen op de Wkb op de website van iBK gestaan. Het op verzoek van BZK geplaatste memo is wederom op verzoek van BZK direct verwijderd.

De inhoud van het memo was voor Albert de Vries (PvdA en opsteller van de betreffende amendementen) reden voor het stellen van Kamervragen. Het antwoord van minister Plasterk is op 14 april aan de Tweede Kamer gezonden.

Vragen Eerste Kamer over de #Wkb

Op 12 april heeft de Eerste Kamer het zogenoemde voorlopige verslag inzake de behandeling van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen gepubliceerd. Het verslag bevat de vragen die de Eerste Kamer heeft over het wetsvoorstel. De vragen die door de leden VVD, CDA, D66, PVV, PvdA, GroenLinks en ChristenUnie-fractie zijn gesteld hebben betrekking op:

  • Implementatie en verhouding tot bestaande en voorgenomen regelgeving
  • Het nieuwe stelsel
  • Kwaliteitsborging
  • De Toelatingsorganisatie
  • De positie van de opdrachtgever
  • Handhandhaving en geschillen
  • Informatievoorziening
  • Financiele aspecten

Het is de verwachting dat de Eerste Kamer kort na beantwoording van de – 12 pagina’s – vragen door minister Plasterk een plenair debat ter bespreking van de wet zal inplannen.

De inbreng van de Eerste Kamer is hier te lezen.

Rapport internationale vergelijking #kwaliteitsborging

Ter uitwerking van de nadere regelgeving van het wetsvoorstel kwaliteitsborging voor het bouwen (het besluit en de ministeriële regeling) heeft het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) op verzoek van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) een internationale vergelijking  van stelsels voor kwaliteitsborging uitgevoerd.

Het doel van deze vergelijkende studie is om lessen te leren uit de ervaringsfeiten van de buitenlandse stelsels voor kwaliteitsborging voor de verdere uitwerking van het voorgenomen Nederlandse stelsel. Het Economisch Instituut voor de Bouw heeft dit onderzoek uitgevoerd in Duitsland, Engeland, Ierland en Noorwegen. Deze vier landen hebben een stelsel dat in hoofdlijnen is te vergelijken met het voorgenomen stelsel in Nederland. Hierbij ligt de nadruk op zes aspecten waarbij gekeken is hoe deze wettelijk geregeld zijn, maar vooral ook hoe hier in de praktijk invulling aan gegeven is. Die zes aspecten zijn: Het toezicht op het stelsel, de rol van de gemeente, eisen aan het proces van kwaliteitsborging en aan de werkwijze van de kwaliteitsborger, de onafhankelijkheid van partijen, omgang met afwijkingen en kosten van het stelsel. Naast deze zes aspecten komt de aansprakelijkheid van de bij de bouw betrokken partijen aan bod.

Het rapport is via Rijksoverheid.nl te downloaden.